F-35’te arızalar çıktı maliyet artınca proje tehlikeye girdi

[Fighting Falcon]

Savunma sanayi tarihinin en yüksek bütçeli ortak projesi olan F-35 savaş uçağının üretimi tehlikeye girdi. ABD’li üretici Lockheed Martin tarafından tasarlanan ve geliştirilen F-35 savaş uçağının, test aşamasında yaşanan sorunlar ve azalan siparişler nedeniyle teslim tarihi ertelendi.

Projenin son 12 ayda beklenmeyen şekilde artan bütçesinin de uçağın üretim seviyesine gelmesini engelliyor. ABD Savunma Bakanlığı Pentagon tarafından projenin zora girdiği doğrulanırken, yapılan açıklamada “Ortaya çıkan sorunlar çok küçük. Ancak bunların hepsi biraraya geldiğinde ve bunun bir uçakta olduğunu düşündüğünüzde projenin ne kadar zora girdiğini anlamak zor değil” ifadesine yer verildi. Pentagon’un 2 bin 400’den fazla F-35 uçağından almayı plandadığı belirtilirken, bunun sadece ABD’ye olan maliyetinin ise 382 milyar doları bulabileceği kaydedildi.

http://www.hurriyet.com.tr/ekonomi/19381714.asp

[SniperScope]

Bu isin olmayacagini Turkiye F-35 projesine basladiginda soylemistim.
Su ucubeden 1 tane alacagimiza ayni para ile adam gibi 5 tane SU-31 alsak.

Birliknet zamaninda bir video paylasmistim. Zamanin Avustralya Genel Kurmay Baskani video da "Pilotlari F-35 icine koyup, SU-31 ile carpismaya gondermek intihar etmelerini istemek gibidir" diyordu.

SU-31 her bakimdan F-35 ten kat be kat daha ustun bir ucaktir.

[deltawolf]

Rusların yaklaşık 30 sene önce geliştirdikler Yak-141 uçağının kopyası olan F-35'ler hakkında Dr. Carlo Kopp yönetimindeki bir grubun savundukları fikirlerleri vererek başlamak isterim:
1. F-35 projesi aşırı maliyetli, karşılığında aşırı yetersizdir.
2. Asya - Okyanusya bölgesinde Çin, Malezya, Endonezya gibi ülkeler, Su serisi vb ile aşırı güçlenmektedir.
3. PAK FA, J-20, Su-35/37 gibi uçaklar korkunç bir kabiliyete sahiptir.
4. Avustralya F-35 yerine F-22 almalıdır. F-35 çöptür vb.
Ucagi hepimizden cok daha yakindan taniyan ve tüm kozmik bilgilerine sahip Koramiral David Venlet, saygin AOL Defence askeri dergisinde yeni ve resmi bir beyanatta bulundu . ( http://defense.aol.com/ ).
Bu ucagi bir senedir test ettiklerini ve düzinelerce ciddi ariza ve sorunlari oldugunu dile getiren amiral, aynen su ifadeyi kullaniyor:
"Son bir senedir bu ucagin ariza, sorun ve masrafli bakimlari hususunda hayal kirikligina ugradik."
David Venlet ucagin yedek parca ve lojistik destek husususunda prodisiyonun yavaslatilmasindan yana.
Zira su ana dek yapilan ArGe ve üretilen ucaklar testlerden önce gerceklestigi icin, devam, eden testlere paralel yavas bir ArGe ve üretimin yedek parcalarin ucuzlamasina yansiyacagi düsünülüyor. Amiral aksi taktirde sirf bu yedek parca sorunun dahi ucagin birim basina yine 5 milyor dolara kadar pahalanacgi düsünülüyormus.
F-35 sorunlarıyla birlikte ülkemize geliyor,hemde motorundan aviyoniğe çok ciddi sorunlar...

F-35 hakkında bizim medyamız çok atıp tutunca bu uçağın özelliklerini kavrayamayan çok insan oluyor.Stealth özellikli ile stealth ucaginin arasindaki fark ucurum gibi. Yoksa radar isinlarini emen (absorbe eden) RAM kaplamasi bir cok ucakta var ya da olacak Eurofighter dahil.
F-35'in sirf dahili yakit tanklari var diye de stealth özellikli diyemeyiz, bu mantiga göre ABD'nin ürettigi ve sadece Yunanistan ile Türkiye'nin kullandigi en basarisiz jet ucaklardan F-102 Delta Dagger'ler de stealth özellikli.
Bunun yanısıra F-35'te bir başka sorunda uçağı oluşturan gövde parçalarında çatlaklar ve metal yorgunluğuna benzer hataların olması.
ABD Savunma Bakanlığının Operasyonel Test ve Değerlendirme Dairesi (DOTE) kaska monteli görüş sisteminin kusurlarından bahsetmişti ama detayları açıklanmamıştı ve çözüm olarakta Block 2 versiyonunda güncelleyerek katılımcı ülkelerden modernizasyon parası almayı planlıyor.
Kuzey Kutbu'nda her yıl yapılan Operation Nanook askeri tatbikatında, bu yıl F-35 savaş uçakları da denenmişti. F-35'lerin komuta merkezindeki uydu haberleşme sistemleri ve CF-18'lerle olan iletişiminde tanıma ve uyum sorunu yaşanmıştı.F-35 savaş uçaklarının avionik sistemlerin istikrarsız çalışması gibi haberleşme sistemlerindede sorunlar var yani anlayacağınız .
JSF projesine endüstriyel katılım ile ilgili iki temel sıkıntımız var uzun süredir:
1. Kendi sistemlerimizi (pod, silah vb) entegre edebilme, OFP'ye erişim hakkı
2. ASELSAN'ın projeden iş alması, TAI ve diğer şirketlerin iş paylarının artması.
3. Nesil olan ortak olan Türkiye'de ne kadar bu hedefleri gerçekleştirir bilemem.
F-35'lerde kullanılması düşünülen ancak artan fon nedeniyle ortaklıktan çekilen General Electric firmasınınbu uçak için ürtettiği F-136 motorunun animasyonu:
http://www.youtube.com/watch?v=DKevRqZGoMo&feature=related
Japonlar F-22'ye talip oldular ama F-22'nin satışıda olmadığı için düşük hızdada olsa Mitsubishi ATD-X uçağını üretmeye çalışıyorlar.Japonlar sonrasında envanterdeki F-4J uçaklarının yerini almak üzere 42 adet F-35 siparişi verdiler.Ama Japonyada aynı bizim gibi F-35 hakkında geleceğe şüpheli bakıyor.Yani kimse bu projeye sağlam bir proje olarak bakmıyor.
F-35 projesinde hesaplanan maliyet emin olun ilerleyen dönemlerde dahada çok artacaktır.Bana kalırsa biz BİR PAKET DAHA F-16 alırız

[SniperScope]

Asil ariza F-35 te degil. ona olur izni veren sivil asker herkeste.